Klaarstaan voor hete dagen: tips voor professionals en mantelzorgers

Lopen ouderen extra risico bij warm weer? 

Genoeg drinken en de koelte opzoeken, dat zijn de belangrijkste tips om een hete dag door te komen. Maar ouderen kunnen soms minder dorst voelen, waardoor ze een risico lopen op uitdroging. Bovendien kan hun lichaam moeilijker omgaan met temperatuurverschillen. Medicatie en onderliggende aandoeningen kunnen de kwetsbaarheid voor hitte nog vergroten. 

Als oudere personen erg afhankelijk zijn van hun omgeving, is extra alert zijn de boodschap. Zorgprofessionals en naasten moeten dus de symptomen van hittestress kunnen herkennen, en weten welke maatregelen ze best nemen. 

Het Warmteactieplan als leidraad 

Het Vlaams Warmteactieplan biedt handvatten om wie kwetsbaar is voor de gevolgen van hitte beter te beschermen. Van 15 mei tot 30 september voorziet het Warmteactieplan een waakzaamheidsfase. Dan vraagt het Departement Zorg aan professionelen om zich voor te bereiden op langdurig warm weer. Daarbij biedt het ook aanbevelingen en tips, te vinden op www.warmedagen.be.  

De waarschuwingsfase gaat in als er gedurende meerdere dagen erg hoge temperaturen verwacht worden, die een effect kunnen hebben op de gezondheid. Enkele dagen van tevoren krijgen organisaties en professionelen dan een melding. Zo kunnen ze zich tijdig voorbereiden. 

Hoe herken je hittestress? 

Als zorgprofessional of naaste moet je alert zijn voor symptomen van hittestress. Zeker als mensen zelf de signalen van hun lichaam minder goed aanvoelen of minder gemakkelijk kunnen communiceren. Bij oudere personen moet je aandachtig zijn voor de volgende risico’s en symptomen: 

Signalen die bij oudere personen kunnen wijzen op een verstoorde “vochthuishouding” zijn:

• hoofdpijn

• minder aandachtig zijn

• moeilijk kunnen spreken of slikken

• donkergekleurde urine

Zorg er altijd voor dat de oudere regelmatig drinkt, zelfs al zegt die geen dorst te hebben, zeker als je deze symptomen herkent. Als kwetsbare ouderen klagen over dorst of plasproblemen, dan is er vaak al sprake van ernstige uitdroging. Houd er ook rekening mee dat vochtverlies een impact heeft op de effecten van medicatie. Overleg bij twijfel met een arts of apotheker over medicatiegebruik tijdens warme dagen. 

Naast uitdroging kunnen oudere personen door de hitte last krijgen van krampen, huidproblemen en flauwtes. Na enkele dagen kan er ook hitte-uitputting ontstaan, die zonder ingrijpen kan leiden tot een hitteslag of een hitteberoerte.  Handel dus onmiddellijk – raadpleeg een arts of bel zo nodig 112 – als je volgende symptomen opmerkt: 

Hittedagen gaan vaak gepaard met ozonpieken. Die kunnen klachten veroorzaken zoals:

• moeite met de ademhaling

• irritaties aan neus, keel en ogen

• hoofdpijn

• pijn in de borstkas

Waar vind je informatie? 

Alle informatie over risico’s en wat je als zorgprofessional kan doen, is verzameld op de website www.warmedagen.be. De brochure over hittestress bij ouderen op dezelfde website geeft je uitgebreidere informatie over de symptomen van hittestress.  

Informeer jezelf, zorg goed voor elkaar, en houd het rustig en koel!